Vrijheid

Hoogstraten
Knechtjeshuis
Balsamboom Hoogstraten
Artis Amore Hoogstraten
Kapel Vrijheid Hoogstraten
De Rijkswacht Hoogstraten

De Vrijheid wordt niet alleen gekenmerkt door gezellige terrasjes en mooie winkels, maar herbergt nog heel wat authentieke huizen. Deze prachtige en goed bewaarde huizen, vaak nog uit de 16de eeuw, zijn stuk voor stuk getuigen van de Hoogstraatse 'gouden' 16de eeuw. In deze periode vinden heel wat huizen en prachtige gebouwen hun oorsprong.  

De Gulden Coppe | Vrijheid 173
De woning dateert uit 1520 en is wellicht één van de oudst bewaarde huizen op de Vrijheid. Het huis werd in 1540 aangekocht door Antoon III Keldermans, die betrokken was bij de bouw van de kerk, het stadhuis en het kasteel. Vermoedelijk heeft hij het huis later verbouwd. Momenteel is de Gulden Coppe een horecazaak, die nog steeds dezelfde naam draagt.

De Draeck | Vrijheid 181
Deze bakstenen woning werd opgetrokken in de 16de eeuw. Het interieur bevat nog originele elementen. Het is volledig in zijn oorspronkelijke toestand bewaard gebleven met uitzondering van de voorgevel die omstreeks 1740 in rococostijl werd herbouwd.

Knechtjeshuis | Vrijheid 183
Deze woning, voordien onderpastorij, werd in 1555 opgericht als jongensweeshuis uit de nalatenschap van Elisabeth van Culemborg die van 1518 tot 1555 gravin was van Hoogstraten.

Het Gulden Vlies | Vrijheid 185
Het Gulden Vlies dateert uit het begin van de 16de eeuw. Later, in 1566, behoorde het huis aan Anthoni Peeter Verwilt, procureur in Hoogstraten. Sedert 1780 is het een pastorij en later werd het de dekenij van de Sint-Katharinakerk en dit is tot op de dag van vandaag zo gebleven. De prachtige deurwaaier werd in 1945 vervaardigd door Albert Cornelissen uit Minderhout.

Rijkswachtkazerne | Vrijheid 208 
De huidige rijkswachtkazerne werd in 1895-1896 gebouwd naar ontwerp van Pieter Taeymans op de plaats waar het vroegere meisjesweeshuis stond. Het is een symmetrisch gebouw in eclectische stijl met neotraditionele inslag. Na jarenlang gebruik als rijkswachtkazerne werd het gebouw onlangs gerestaureerd en deels ingericht als appartementen.

De kleine Zwaan of nu 'Artis Amore' | Vrijheid 230
Dit huis heeft door de jaren heen verschillende bestemmingen gekend. In de 17de eeuw was het vermoedelijk al een boerenhuis dat in 1736 werd vernieuwd en de naam Artis Amore kreeg. In 1832 werd het een brouwershuis met brouwerij genaamd 'De Zwaen'. In 1906 werd de voorgevel verbouwd in neorococostijl en rond 1934 werd het in gebruik genomen als hotel. In het linkergedeelte was er tot kort een apotheek. Het huis draagt nu nog steeds de naam Artis Amore. De centrale, smeedijzeren cartouche met schelpenmotieven en inscriptie 'Artis Amore 1736' werd opnieuw vervaardigd door Albert Cornelissen.

Klein Seminarie | huisnummer 234
Dit college stond vroeger wijd en zijd bekend als het ’Pastoorsfabriekske‘. Het werd in 1835 opgericht op de plaats van het oude Clarissenklooster uit 1489. De huidige voorbouw is 20ste eeuws en dateert uit de periode 1939-1945. In de voorgevel valt vooral het vier meter grote beeld op dat de Moeder Gods (Mater Dei) voorstelt, patrones van het Seminarie. Dit beeld, gemaakt door Jef Jacobs, werd door de Hoogstraatse bevolking aan het Seminarie geschonken als blijk van dank voor het veilig onderdak dat de bevolking gekregen had in de grote kelders tijdens de droeve beschietingsdagen van oktober 1944. Op 25 mei 1952 werd het door Mgr. Seunens gewijd.

OCMW Rusthuis | Vrijheid 250-252
Dit voormalig gods- en gasthuis, is sinds 1954 omgevormd tot OCMW-rusthuis. In 1284 werd al een gasthuis op dezelfde plaats vermeld. De huidige middenvleugel werd gebouwd op gronden van de gasthuishoeve. Alle gebouwen werden gewijzigd en heringericht in 1965-66 door architect J.L. Stynen, van Borgerhout, die in 1954-55 ook het moederhuis bouwde. Deze kraaminrichting werd in 1975 opgeheven en werd toegevoegd aan het rusthuis. In de voorgevel prijkt een moederbeeld, door L. Van Esbroeck en binnen vindt u een muurschildering door K. Van Ael. De kapel met Lourdesgrot, in de tuin, dateert van 1883. Op dit moment is het gebouw niet in gebruik en wacht het op herbestemming.

Kapelletje van O.L.V. van Bijstand (1696)
Aan de Heilig Bloedlaan, tegenover het rusthuis, vindt u één van de voornaamste van de Hoogstraatse kapelletjes en dit zowel omwille van het historisch verleden als omwille van zijn sierlijke bouw. In 1696 werd het kapelletje opgericht door Z.E.H. Andreas Theunis, pastoor, landdeken en kanunnik van de Sint-Katharinakerk, tevens oud-rector van de Latijnse School. Hij kreeg hiervoor de goedkeuring van de bisschop van Antwerpen en van de Gravin van Hoogstraten, Maria Gabriëla de Lalaing. Op 21 april 1696 legde de gravin zelf de eerste steen, de 20ste juni was het voltooid. Het werd gebouwd door Libert Fabri die eveneens de begijnhofkerk bouwde. In 1931 werd er een klein parkje omheen gelegd.

De Balsamboom | Vrijheid 58
Dit prachtig herenhuis in eclectische stijl met neo-Vlaamse renaissance-inslag, dateert uit de periode 1902-1903. De benedenvensters en de deur hebben zijn gedecoreerd met beschilderd glas-in-lood met portretten van verschillende kunstenaars.

De Pastorie van het begijnhof | Vrijheid 99
De eerste aankoop van een pastorie gaat terug tot in 1439. Het gebouw brandde tot tweemaal toe uit in 1634 en 1645. In 1648 werd het heropgebouwd en in 1870 werd het aan de kerkfabriek van Sint-Jan Baptist verkocht. Zij lieten het in 1874 nogmaals verbouwen. Tot voor enkele jaren deed het dienst als pastorij. Nu staat het leeg en wacht het op restauratie.

Brouwerij Brosens | Vrijheid 110-112 
Het voormalige brouwershuis, met achteraan een mouterij en brouwerij, staat op de plaats waar in 1675 herberg ’De Fortuyn' werd opgericht. Nog eerder, in 1607, was hier sprake van een pottenbakkersbedrijf, dat tot 1656 actief bleef. 
In 1883 liet het echtpaar Brosens-De Laet grote verbouwingswerken uitvoeren door Pieter Taeymans. Hieraan dankt het huis zijn huidige voorgevel, inrichting en een deel van de achtergevel. Het resultaat is een gebouw in neoclassicistische stijl met een bepleisterde en geschilderde lijstgevel. In 1890 lieten zij ook een nieuwe mouterij achter het woonhuis optrekken. De moderne brouwerij-installatie werd in 1932 ingevoerd en hiermee werd tot 1958 gebrouwen. Sindsdien schakelde men over op de verdeling van bier en frisdranken en het bottelen van limonade. De mouterij bleef ondertussen bestaan. In 1989 werd het bedrijf volledig stopgezet. 
Het prachtige interieur bestaat uit marmeren lambrisering, eikenhouten bordestrap met gietijzeren trappaal en leuning, vrouwensalon met intact bewaard interieur en bepleisterde en in pasteltinten beschilderde muren en plafond, dito houten deuren en omlijstingen, versierd met verschillend lijst-, paneel- en stucwerk, verguldsels, bloemmotieven, putti, arabesken, emblemen i.v.m. het brouwersambacht; fraaie witmarmeren schoorsteenmantel met omlijste spiegel en koperen haardplaat.

Het Torenijzer | Vrijheid 148
Het Torenijzer werd opgericht op de plaats van het voormalig klooster van de Engelse Karmelietessen, dat in 1670 werd gesticht door toedoen van Engels koopman William Evans en Rijngravin Maria Gabriëla de Lalaing. Het voormalig klooster deed achtereenvolgens dienst als woning, gendarmerie, slachterij en hospitaal tot het in 1853 werd aangekochte door Frans Van Bergen, een landbouwer uit Meer, wiens familie er tot 1921 een herberg openhield. Nadien werd deze woning door de Vrije Gewestelijke Vakschool aangekocht als woning voor de bestuurder. Sedert 1984 is het in gebruik als restaurant-taverne onder de naam 'De Vos', dewelke later veranderd werd in de oude historische naam 'Torenijzer'. Momenteel is hier een café gevestigd.